ATALIAN Türkiye, dünyadaki en büyük ekspres paket teslimat şirketlerinden biri olan ve 2011 yılından beri birlikte çalıştığı UPS ile sözleşmesini ...
İçişleri Bakanı Soylu, "Şifreli haberleşme programı ByLock'ta bugüne kadar 215 bin 92 hesap, 92 bin 702 tekil kullanıcı tespit ettik." dedi. ...
Yurt dışında yaşayan ve askerlik görevini bedelli yapmak isteyen vatandaşlar için başvuruların başladığı açıklandı. Millî Savunma Bakanlığı internet
Kentsel dönüşüm projeleri inşa eden ve projelerden ev alanlar için önemli bir düzenleme yürürlüğe girdi. Kentsel dönüşüm yasası kapsamında yapılan ...
Televizyon ekranlarında 10 Aralık tarihinde en çok izlenenler belli oldu ve reyting sonuçlarına göre birinci olan yapım açıklandı. 10 Aralık reyting
Sosyal medya fenomenleri Atakan Özyurt, Bilal Hancı ve Fatih Yasin'in başrollerini paylaştığı 'Kafalar Karışık' gişede büyük bir başarı yakaladı. ...
Fransa Cumhurbaşkanı Macron, ekonomik ve sosyal olağanüstü hal ilan edeceğini, şirketlere ek vergi yükü getirmeden asgari ücrete 2019 itibarıyla ...
Ödemeler dengesi ekimde 2 milyar 770 milyon dolar fazla verirken, 12 aylık cari açık ise 39 milyar 403 milyon dolar oldu. Türkiye'nin cari işlemler
Küresel gelişmeler kaynaklı dolar/TL'deki yukarı hareket sınırlı kaldı. Kur 5.30'un üzerindeki sakin seyrini sürdürüyor. Dolar/TL'de bu sabah ...
Alman otomobil devi Volkswagen, yatırım için Türkiye’yi seçti. 2022’de faaliyete geçmesi beklenen fabrikada 4-5 bin kişiye iş sağlanacak. Sıfırdan ...
Futbol severlerin yıllardır vazgeçemediği PES serisi için heyecan verici bir gelişme yaşandı. Konami, PES 2019’un ücretsiz olacağını açıkladı. 152 TL
Washington Post'ta Sarah Aziza imzasıyla yayınlanan makalede "Kaşıkçı’nın bir kâbus gibi öldürülmesi, Veliaht Prens'in ülkeyi nasıl yönettiği ...
Kuzey Marmara Otoyolu Projesi kapsamında, Kurtköy-Liman Kavşağı ile Liman Kavşağı-Demirciler Kavşağı arasındaki kesim trafiğe açıldı. Karayolları ...
Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro, ABD'nin Venezuela hükümetini devirmeye hazırlandığını söyledi. Maduro, önümüzdeki günlerde konuyla ilgili ...
Çevrenin korunmasına yönelik kanuna göre plastik alışveriş poşetleri tüketiciye en az 25 kuruştan satılacak. Plastik poşetleri ücretsiz veren satış
İthalat Rejimi Kararına Ek Karar’da değişiklik yapılarak; kâğıt, karton, boru, banyo küveti, lavabo, sifon, mermer, prefabrik yapı elemanları, ...
Türkiye ekonomisi 2018 yılının üçüncü çeyreğinde yüzde 1.6 büyüdü. Büyüme rakamları yılın ilk çeyreğinde yüzde 7,3, ikinci çeyreğinde ise yüzde 5,2
Bankaların emekli müşteri rekabeti sürüyor. Kimi bankalar 450 liraya varan promosyona ek fırsatlar sunarken, kimi de ödemeyi 600 liraya kadar ...

Otomotiv

Araç sahipleri farkında olmadan suç ihbarı yapıyor

Çok sayıda ikinci el araç ilanında sigorta şirketlerinden para almak için kullanılan 'şişirilmiş hasar kaydı' ifadesi açıkca yer alıyor. Yasaya göre sigortadan para almak için aldatıcı beyanda bulunmanın cezası iki yıldan başlıyor. Sigorta şirketleri ise tespitini yaptığı suiistimalleri yargıya taşıyarak ciddi sonuçlar almaya başlarken, 2018’in ilk 10 ayında perte çıkarılan araç sayısı da 40 bine yaklaşmış durumda.

Sıfır otomobile bütçesi yetmeyen ya da tercihini ikinci elden yanan kullanan tüketicilerin araç ararken baktığı ilanların açıklama kısmındaki bir ifadenin suç teşkil ettiği ortaya çıktı.

 

Özellikle belli bir hasarın üzerindeki araçlar için uygun görülen 'pert' ve 'ağır hasar' kayıtlı satılık araçlar üzerinden çıkılan ilanların açıklama kısmında 'şişirilmiş hasar kaydı' şeklinde bir ifade yer alıyor.

Suçu ifşa ediyorlar

Bu da aracın normalde 'pert', 'ağır hasarlı' ya da miktarında belirtildiği kadar hasarının olmadığını ancak sigorta şirketinden para almak için bu şekilde kayıt tutulduğu anlamına geliyor.

Aracı satılsın diye ya da gerçekten de böyle bir durum olduğu için yazılan bu ifadeler ile araç sahipleri alenen bir suçu da İfşa etmiş oluyor.

Yüzde 10'u tespit edilebiliyor

Sigorta sektörü dünyada olduğu gibi Türkiye’de de haksız kazanç elde etmek isteyenlerin yoğunlaştığı sektörlerden biri oluyor. Avrupa Sigorta ve Reasürans Federasyonu (Insurance Europe) verilerine göre ise sigorta şirketleri yaşanan suiistimallerin sadece yüzde 10'luk kısmını saptayabiliyor.

7 yıl hapis cezası var

Kazalı araçlar üzerinden sigortadan para almak için hasarın gerçek değerinden fazla bir fiyatlama yapılması Türk Ceza Kanunu'nun 158. maddesine göre suç...

Yasaya göre sigortadan para almak için başvurulan yöntemler nitelikli dolandırıcılığa girip iki yıldan yedi yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılıyor.

Faaliyet durdurma ve ruhsat iptali

Ayrıca 2011 yılında Türk Ceza Kanunu dışında sigortadaki bu tarz oyunlara karşı mücadele amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından “Yanlış Sigorta Uygulamalarının Tespiti, Bildirimi, Kaydı ve Bu Uygulamalarla Mücadele Usul ve Esasları Hakkında bir de yönetmelik yayımlanmış durumda. Söz konusu yönetmeliğe göre yanlış sigorta uygulamalarına doğrudan veya dolaylı sebebiyet veren aracılar hakkında öngörülen yaptırım ise faaliyet durdurma ve ruhsat iptali şeklinde ifade ediliyor.

Vergi kaçakçılığından sonra en yaygın suç

Türkiye Sigortalar Birliği ise analitik modeller ile erken uyarı sistemleri geliştirilerek sigorta üzerinden oynanan oyunlar ile mücadele ediyor. Birliğe göre sigorta suiistimalleri birçok ülkede vergi kaçakçılığından sonra en yaygın ekonomik suç olarak kabul ediliyor.

Tespit edilen aldatıcı işlemler yargıya taşınıyor

Türkiye’de sigorta suiistimalleri ile mücadelenin kanuni alt yapısına dikkat çeken Türkiye Sigortalar Birliği yetkilileri, araçlar üzerinden yapılan gerçek dışı ve aldatıcı bildirimlerin Türk Ceza Kanunu’nun 158’inci maddesi kapsamında suç olarak değerlendirildiğini ve son dönemde şirketlerin tespit ettikleri vakaları yargıya taşıyarak olumlu sonuçlar aldığını bunun sayısında da ciddi artış yaşandığını belirtiyor.

Sahteciliğe karşı büro kuruldu

2015 yılında Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi bünyesinde Sigorta Sahteciliklerini Engelleme Bürosu'nun (SİSEB) kurulduğunu da belirten yetkililer, SİSEB’in kuruluş amacının sigorta sektörünün suiistimallere yönelik mücadelesine destek vermek ve bu konudaki finansal kayıplarını engellemek olduğunu dile getiriyor.

Eksperlerin de durumunu sorgulatıyor

Kaza sonrası iki süreç yürütülüyor. Araç sahibi hasarı sigortadan karşılamak için aracını ya anlaşmalı servise götürüyor ya da hasar ufaksa kaskoyu bozmamak için her hangi bir tamircide hasarı cebinden karşılayarak yaptırıyor. Servis ise araçtaki hasarı, yapılacakları ve bedelini sigorta şirketine yolluyor. Bunun üzerine sigorta şirketine bağlı eksper de aracı serviste görüp rapor tutarak hasar ödeme birimine durumu rapor ediyor. Hasar ödeme biriminden işlemlere onay çıkması halinde servise ödeme yapılıyor. Tabi bu organizasyon suiistimal olmayacağı anlamına gelmiyor. Servislerin yüksek bedelli işlemlerine onay verilmesi sigorta eksperlerinin de durumunu sorgulatıyor. Çok sayıda araç sahibi de çeşitli platformlarda kaza sonrası yaşanan sürece ilişkin bu yönde iddialar öne sürüyor.

İşçilik ücretleri tramere yansıtılmamalı

Sektör uzmanları ise hasarlı araçta parça değişiminden çok işçiliğe yazılan ücretlerin yüksekliğine dikkat çekiyor. Tramer kaydına işçilik ücretlerinin yansıtılmasının yanlış olduğunu çünkü kazada oluşan hasar ve yapılan değişime karşılık ortaya çıkarılan fiyatlamanın ciddi farklılık oluşturduğunu belirten uzmanlar bunun da tamamen alınan yüksek işçilik ücretlerinden kaynaklandığını belirtiyor. Uzmanlar çok basit bir hasara işçilik ücreti ile 4-5 bin TL rakam çıkarılmasının araç satışında anlatılması güç bir tablo da ortaya çıkarttığını ifade ediyor.

Mekanik arızaya planlı kaza

Uzmanlar son zamanlarda sigortanın karşılamadığı mekaniksel sorundan kaynakli araçların planlı bir şekilde kaza yaptırıldığını da belirtirken bu durumun daha çok kiralık araçlar üzerinden gerçekleştiğini ve tespitlerinin yapılarak hukuksal süreçlerin de başlatıldığını kaydediyor.

38 bin araç ağır hasarlı

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi verilerine göre 2017 yılında 43,927 adet ağır hasar(çekme belgeli) ve tam hasar (hurda belgeli) araç bulunuyor. Ekim 2018 tarihi itibariyle bu rakamın ise 38 bini aştığı belirtiliyor.

Sigortacılık mevzuatına göre kamuoyunda “pert” olarak adlandırılan araçlar için iki farklı prosedür izleniyor. Prosedürlerden bir tanesi ağır hasarlı araçlar (çekme belgeli), diğer tam hasarlı araçlar (hurda belgeli) için işletiliyor.

Tam hasarlı araçlar: Hurda belgeli

Onarım masraflarının zarar gören aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşması ve aynı zamanda eksper raporu ile aracın onarım kabul etmez bir hale geldiğinin tespit edilmesi durumunda, araç tam hasara uğramış sayılıyor. Bu durumda, aracın ilgili mevzuat doğrultusunda hurdaya ayrıldığına dair hurda tescil belgesi sigortacıya ibraz edilmeden tazminat ödenmiyor. Söz konusu belge kapsamında işlem yapılan araçlar Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından lisans verilen tesislere teslim edilerek bertaraf edilerek bu araçlar bir daha trafiğe çıkamıyor.

Ağır hasarlı araçlar: Çekme belgeli

Onarım masrafları sigortalı aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşsın veya aşmasın, ağır hasarlı aracın onarımının mümkün olduğunun eksper raporu doğrultusunda tespit edilmiş olması durumunda araç ağır hasarlı olarak kabul edilmiyor. Aracın ilgili mevzuat doğrultusunda trafikten çekildiğine dair “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmiyor. Söz konusu araçlar çekme belgesi ile trafikten çekildikten sonra onarım masrafları sigorta şirketince ödeniyor ve tekrar trafiğe çıkabilmesine ilişkin düzenleme Karayolları Trafik Kanunu’nun 41’inci maddesinde yer alıyor.

Araç alırken hangi parçaların değiştiğine dikkat edin!

Tüketicilerin ağır hasarlı araçları satın alırken öncelikle hangi parçaların değiştiğine dikkat etmesi gerektiğine vurgu yapan Sigorta Birliği yetkilileri, ''Sigorta şirketlerince trafik ve kasko sigortası kapsamında tazminat ödenen gerek ağır hasarlı araçların gerekse kısmi hasarlı araçların hasar bilgilerine Sigorta Bilgi Merkezi’nin mobil telefonlar ve web sayfası üzerinden sunduğu hizmetlerle ulaşılabiliyor. Tüketiciler ikinci el araç satın almadan önce bu servisleri kullanabilecekleri gibi güvendikleri bir bakım onarım merkezine giderek aracı kontrol ettirdikten sonra satış işlemini sonlandırmaları kendi faydalarına olacaktır. Ancak Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nin hizmetinin sadece sigorta şirketlerince tazminat ödenen araçları kapsadığı da unutulmamalıdır.'' diyor.

Son Düzenlenme Çarşamba, 05 Aralık 2018 13:09
Bu makaleyi Paylaş

Yazar hakkında

Murat Küçük

Muhabir

KİMLER ÇEVRİMİÇİ

166952 ziyaretçi ve 0 üye çevrimiçi

HABER BÜLTENİ

Seçkin haberlerden haberdar olmak için haber bültenimize abone olunuz.
E-posta adresiniz kesinlikle üçüncü şahıslarla paylaşılmayacaktır.
Top
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz. Daha fazla bilgi...